Drukować można na wiele sposobów, sięgając po mniej i bardziej zaawansowane technologie i urządzenia. Każda technika druku ma swoje zalety i wady bądź ograniczenia. Dzisiaj bierzemy pod lupę i porównujemy tradycyjny druk sitowy (tzw. sitodruk) i nowoczesny druk cyfrowy. Obie metody umożliwiają wykonywanie nadruków na różnych materiałach: od papieru i tektury, przez tworzywa sztuczne i metale, po tkaniny. Czym zatem różnią się te dwie techniki? Po którą z nich sięgnąć w konkretnych sytuacjach, np. gdy chcemy wykonać niewielki nakład dowolnego produktu, gdy nasz nadruk ma mieć rozmiar XXL lub gdy zależy nam na zastosowaniu kolorów wg wzornika Pantone?

Czym jest sitodruk?

Zacznijmy od zagadnienia czym w ogólne jest sitodruk. Sitodruk, czyli druk sitowy, to technika wykonywania nadruków przy pomocy sit (stąd nazwa metody!). Na specjalnie zaprojektowane sita / siatki, zrobione najczęściej z metalu lub włókien syntetycznych i posiadających mnóstwo małych otworów, nakłada się formę drukową / szablon – wykonywanie nadruku polega na przetłoczeniu farby przez matrycę bezpośrednio na materiał.

Jak przebiega wydruk metodą sitową krok po kroku?

Wykonanie nadruku metodą techniką sitową wymaga odpowiedniego urządzenia oraz dodatkowych akcesoriów i składa się z kilku etapów. Oto szczegóły:

• wybór siatki sitodrukowej – siatka sitodrukowa jest prostokątną ramą (najczęściej wykonaną z aluminium), z napiętą na niej siatką (najczęściej wykonaną z nylonu lub poliestru, ze 100 – 150 włóknami na każdy centymetr siatki i średnicą oczek siatki mierzącą od 34 do 40 mikrometrów);
• przygotowanie formy drukowej / szablonu – polega to na zablokowaniu tych otworów siatki sitodrukowej, które znajdują się w miejscach nie drukujących; formę drukową można wykonać na kilka sposobów, m.in.: ręcznie (naniesienie specjalnego roztworu na wybrane oczka siatki – roztwór po zaschnięciu stworzy nieprzepuszczalną warstwę w danym miejscu siatki), poprzez zastosowanie szablonu wyciętego z folii lub papieru (szablon zasłania miejsca niedrukujące) lub za pomocą emulsji światłoczułych (siatka sitodrukowa powlekana jest specjalną emulsją, które po wyschnięciu jest naświetlana w docelowych miejscach niedrukujących, a następnie płukana w celu usunięcia emulsji nienaświetlonej);
• wybranie i przygotowanie farby sitodrukowej –  w druku sitowy stosuje się kilka rodzajów farb sitodrukowych: rozpuszczalnikowe, wodne, plastizolowe, UV, farby specjalne oraz kleje sitodrukowe. Wybór zależy przede wszystkim od nakładu, podłoża na jakim drukujemy i efektu jaki chcemy uzyskać. Wybór konkretnej farby zależy także m.in. od gęstości siatki sitodrukowej (w przypadku bardzo gęstych siatek z małymi oczkami lepiej sprawdzają się farby wodne) oraz projektu nadruku (nadruki wymagające zastosowania żywych i wysoko nasyconych barw można uzyskać sięgając po farby wodne, a dokładne krycie umożliwiają farby plastizolowe);
• realizacja wydruku – drukowanie polega na przetłoczeniu farby sitodrukowej przez wcześniej przygotowaną formę drukową i szablon na wybrane podłoże (z dowolnego materiału / tworzywa, płaskie lub zakrzywione); przetłaczanie może odbywać się ręcznie lub maszynowo, za pomocą prasy sitodrukowej, tzw rakla.

Jakie są wady i zalety sitodruku?

Sitodruk jest technologia drukowania, która zapewnia najwyższa trwałość nadruków oraz daje mnóstwo możliwości jej zastosowania. Jakie są wady i zalety sitodruku?

Główne zalety sitodruku:

Sitodruk to metoda druku, która ma ogromna ilość zalet. Sitodruk gwarantuje doskonały rezultat wizualny i optymalną opłacalność, pod warunkiem, że zastosowanie sitodruku dotyczy dużych nakładów. Najważniejsze zalety sitodruku:

• uniwersalność – możliwość zastosowania sitodruku na różnych materiałach, również elastycznych i nasiąkliwych (m.in. na dzianinach, materiałach i tworzywach sztucznych, papierach i kartonach)
• możliwość efektywnego zadrukowywania tekstyliów, m.in. bawełny t-shirtowej, płótna na torby itp.
• maksymalna trwałość nadruków – bez względu na rodzaj podłoża (nadruki na tekstyliach wykonane metodą sitodruku są odporne na spieranie – ubrania można bezpiecznie prać w pralce, w zalecanych przez producenta odzieży temperaturach)
• odporność nadruków wykonanych sitodrukiem na zmienne warunki atmosferyczne: promieniowanie UV, opady, skrajne temperatury – podłoża zadrukowane sitodrukiem mogą być stosowane wewnątrz i  na zewnątrz budynków
• wysokie nasycenie barw nadruków – możliwość perfekcyjnego odwzorowania projektów
• możliwość uszlachetniania nadruków sitodrukowych poprzez zastosowanie efektu złota, srebra, zamszu czy tzw. puff
• bezkonkurencyjna efektywność i wysoka opłacalność przy dużych nakładach (szacuje się, że granica opłacalność sitodruku jest zlecenia powyżej 100 sztuk).

Główne wady sitodruku:

Wady sitodruku wynikają przede wszystkim z czasochłonności procesu przygotowującego urządzenie do wydruku. Najczęściej wymieniane wady sitodruku to:

• wysoka cena
• stosunkowo niska wydajność
• stosunkowo dług czas realizacji zamówienia
• efekt przebijania czerni – występuje w przypadku wykonywania białych nadruków na ciemnych materiałach (przede wszystkim czarnych, granatowych i grafitowych), efekt można niwelować stosując najwyższej jakości farby i materiały
• skomplikowane nadruki należy drukować na najwyższej jakości, gęstych materiałach – słabej jakości materiał nie pozwoli na precyzyjne odwzorowanie projektu
• nieopłacalność niskich nakładów – sitodruku można wykorzystać do zrealizowania jednej sztuki, ale standardowo nie stosuje się tej metody do wykonywania pojedynczych egzemplarzy.

Czym jest druk cyfrowy i jakie metody wykorzystuje?

Druk cyfrowy to technika wykonywania nadruków, w której wszystkie materiały są opracowywane i dostarczane do urządzenia drukującego w postaci danych komputerowych / plików. Przygotowanie plików do druku zajmuje niewiele czasu (w przypadku braku konieczności wprowadzania jakichkolwiek poprawek – nie więcej niż parę kilka minut), podobnie jak przygotowanie podłoża, na którym będzie realizowany nadruk i samo uruchomienia plotera drukującego. W przypadku druku cyfrowego istnieje możliwość wprowadzania poprawek na każdym etapie realizacji zlecenia (zarówno elementów graficznych, jak i tekstowych) – spersonalizowany może być każdy nadruk.

W ramach druku cyfrowego sięga się po różne metody i techniki. Urządzenia do użytku domowego lub biurowego, najczęściej pracują w oparciu o metodę druku laserowego (drukowanie elektrofotograficzne). Nadruk jest tutaj realizowany jest za pomocą wiązki laserowej i proszku barwiącego (tonera), który jest przenoszony na zadrukowywane podłoże i zespalany z nim termicznie.

Z kolei w urządzeniach do druku wielkoformatowego (ploterach drukujących) stosuje się m.in.:

• druk cyfrowy lateksowy – nadruk wykonywany z użyciem barwników na bazie wody;
• druk cyfrowy solwentowy – nadruk wykonywany z użyciem barwników rozpuszczonych w cykloheksanolu, nadruki charakteryzują się bardzo wysoką odpornością na warunki atmosferyczne;
• druk cyfrowy ekosolwentowy – nadruk wykonywany z użyciem farb opartych na kwasie mlekowym (bezpieczniejszym dla środowiska i człowieka niż cykloheksanol), nadruki charakteryzują się wysoką jakością, ale nieco niższą odpornością na warunki zewnętrzne;
• druk cyfrowy UV – najnowocześniejsza technika druku cyfrowego, w której stosuje się tusze polimerowe utwardzane promieniowaniem UV; nadruki wykonywane są na ploterach stołowych i rolowych; druk UV umożliwia wykonywanie nadruku na dowolnej powierzchni – zarówno wielkoformatowych plakatach / billboardach, jak i niewielkich gadżetach reklamowych; nadruki UV powstają poprzez napylenie na daną powierzchnię tuszu polimerowego, który następnie jest utwardzany i utrwalany za pomocą lamp LED; nadruki wykonane techniką druku UV cechuje bardzo wysoką wytrzymałość, odporność na zmienne warunki pogodowe i blaknięcie.

Jakie są zalety i wady druku cyfrowego?

Druk cyfrowy to technologia umożliwiająca wykonywanie wydruków od ręki, szybko i ekonomicznie, bez względu na ilość pojedynczych egzemplarzy i ich powtarzalność / niepowtarzalność.

Zalety druku cyfrowego:

• możliwość ekspresowego podjęcia i realizacji zlecenia – druk cyfrowy nie wymaga żadnych przygotowań
• możliwość zlecenia pojedynczych wydruków / nadruków
• opłacalność nawet przy niewielkim nakładzie
• możliwość dowolnego personalizowania wydruków w ramach jednego zlecenia (np. wydruk imiennych zaproszeń czy dyplomów)
• możliwość utrwalenia / podniesieni trwałości wydruku poprzez zastosowanie laminatu
• możliwość uszlachetniania wydruków poprzez zastosowanie dodatkowych materiałów wykończeniowych (np. wybiórcze wykorzystanie lakieru daje efekt trójwymiarowości)
• możliwość przeprowadzenia dowolnych prac obróbkowych bezpośrednio po zadrukowaniu wybranego podłoża
• możliwość zadrukowywania wszystkich podłoży nienasiąkliwych, m.in. pleksi, szkła czy metalu.

Wady druku cyfrowego to przede wszystkim ograniczona paleta kolorystyczna, choć dynamiczny rozwój technologiczny umożliwia coraz lepsze i skuteczniejsze odwzorowywanie barw z palety Pantone.

Druk sitowy czy druk cyfrowy – jak wypada bezpośrednie zestawienie?

Wiesz już czym są druk sitowy i druk cyfrowy. Czas na porównanie obydwu technik, czyli zestawienie ich możliwości oraz najważniejszych zalet i wad lub ograniczeń.

Jak wygląda uruchomienie produkcji?

Uruchomienie produkcji dowolnych materiałów, do zadruku których zdecydowaliśmy się sięgnąć po druk sitowy, to proces czasochłonny i pracochłonny, wymagający dodatkowego oprzyrządowania oraz specjalistycznych umiejętności i sporego doświadczenia osoby, która obsługuje dane zlecenie.

Uruchomienie produkcji tych samych materiałów z użyciem druku cyfrowego zajmuje nawet kilkadziesiąt razy mniej czasu, nie wymaga żadnych dodatkowych sprzętów i akcesoriów, a osobie obsługującej zlecenie wystarczą podstawowe umiejętności z zakresu przygotowywania i obróbki plików.

Czy można wprowadzić zmiany w projekcie?

Wprowadzenie jakichkolwiek zmian w przygotowanym do druku sitowego projekcie, w zdecydowanej większości przypadków oznacza… konieczność rozpoczęcia procesu uruchamiania produkcji od początku!

Wprowadzenie dowolnych zmian w pliku, który chcemy przenieść na wybrany materiał za pomocą druku cyfrowego jest bezproblemowe i nie generuje żadnych dodatkowych kosztów – wystarczy wprowadzić pożądane zmiany i można kliknąć ctrl+p.

Jaka jest jakość wydruku, paleta kolorów i krycie?

Jakość wydruku sitowego w większości przypadków nie jest w stanie dorównać jakości wydruku cyfrowego, za pomocą którego możliwe jest realizowanie nawet najbardziej skomplikowanych zleceń, np. nadruków zawierających dużą ilość drobnych szczegółów.

Z kolei druk sitowy pozwala na użycie kolorów wg wzornika Pantone, co jest nieosiągalne dla druku cyfrowego. Ponadto sitodruk zapewnia lepszą jakość krycia przy tzw. aplach (czyli kryciach pełnych) i najczęściej wyższą trwałość nadruku na podłożach niewsiąkliwych.

Na jakim podłożu można drukować?

Zarówno druk sitowy, jak i druk cyfrowy umożliwiają drukowanie na wielu różnych powierzchniach, zapewniając dość dobrą, wysoką lub bardzo wysoką jakość oraz precyzyjne oddanie kolorów i wzorów. Drukowanie sitowe i drukowanie cyfrowe możliwe jest m.in. na papierach, tekturach i kartonach, tworzywach sztucznych, metalu i drewnie, betonie oraz tekstyliach.

Jaki format wydruku można uzyskać?

Wielkość wydruku w technice sitowej jest ograniczona wielkością matrycy i sita. Większe projekty mogą być wykonywane w sitodruku w częściach, co jednak niemal zawsze wiąże się z obniżeniem jakości wizualnej finalnego produktu.

Technika cyfrowa umożliwia drukowanie zarówno niewielkich wzorów, jak i drukowanie wielkoformatowe. W parku maszyn D-POS znajdują się m.in. plotery do druku stołowego, za pomocą którego możliwe jest drukowanie w maksymalnym formacie 2,1 m x 3,1 m oraz ploter do druku rolowego, na którym można wykonać nadruk o szerokości 1,6 metra i dowolnej długości, np. 50 metrów. To drugie urządzenie i cyfrowy druk rolowy jest wykorzystywany m.in. do tworzenia elastycznych banerów z siatek mesh, które są np. umieszczane na rusztowaniach budynków.

Co jest bardziej ekonomiczne?

Biorąc pod uwagę czynności, które należy wykonać w celu uruchomienia produkcji w sitodruku i druku cyfrowym – łatwo się domyślić, że w przypadku pojedynczych wydruków oraz niewielkich nakładów drukowanie sitowe jest nieopłacalne. W pozostałych przypadkach należy zawsze wziąć pod uwagę relację jakości wydruku, możliwości dokonywania zmian w trakcie drukowania nakładu oraz dostępności interesującego nas formatu wydruku do ceny usługi.

Realizacja prostych, niewielkich nadruków wykonywanych w setkach lub tysiącach egzemplarzy będzie tańsza przy wykorzystania druku sitowego.

Podsumowanie

Drukowanie sitowe i drukowanie cyfrowe to dwie z kilku współcześnie wykorzystywanych technik druku. Sitodruk jest metodą tradycyjną, w której uruchomienie produkcji wymaga sporych nakładów czasu i pracy oraz umiejętności i dodatkowego oprzyrządowania. Druk cyfrowy to wiele różnych technik i metod, stosowanych zarówno w niewielkich urządzeniach drukujących (do domowego lub biurowego użytku), jak i ploterach drukujących przeznaczonych do realizowania druku wielkoformatowego, na skalę przemysłową. Porównanie obydwu metod drukowania, w zdecydowanej większości aspektów wypada na korzyść druku cyfrowego – łatwe i szybkie uruchomienie produkcji, zapewnienie wysokiej jakości wydruku, możliwość ekonomicznego druku pojedynczych egzemplarzy i niewielkich nakładów oraz bezproblemowa personalizacja nadruków.